Nederlanders hebben het afgelopen jaar zo’n 3,4 miljard vrijetijdsactiviteiten buiten de eigen woning ondernomen. De totale bestedingen aan deze activiteiten bedroegen bijna 44 miljard euro. Dit blijkt uit de jaarresultaten van het ContinuVrijeTijdsOnderzoek 2010, een grootschalig tweejaarlijks consumentenonderzoek van NBTC-NIPO Research naar het vrijetijdsgedrag van de Nederlandse bevolking.

Uit onderzoek van het Sociaal & Cultureel Planbureau bleek onlangs dat Nederlanders over relatief veel vrije tijd beschikken vergeleken met andere Europeanen. Nederlanders brengen hun vrije tijd vaak recreërend in de buitenlucht door: bij één op de vier vrijetijdsactiviteiten was het afgelopen jaar sprake van buitenrecreatie. Met name wandelen of fietsen voor het plezier zijn populair. Naast buitenrecreatie zijn ook sporten en funshoppen in trek (elk 16% van alle vrijetijdsactiviteiten).

Ten opzichte van 2008 is het aantal vrijetijdsactiviteiten met zo’n 4% gedaald. De bijbehorende bestedingen liepen met 7% terug. Een verklaring voor de teruggang kan vooral gevonden worden in de economische crisis. Maar ook het toenemend gebruik van nieuwe media binnenshuis (denk aan social networks en gamen) lijkt aan deze daling bij te dragen.

Bron: NBTC-NIPO Research

Vanuit haar rol als landelijk coördinatiepunt voor het recreatieve fietsen organiseerde het Landelijk Fietsplatform op 27 oktober jl. een netwerkbijeenkomst recreatieve fietsroutestructuur. Zo’n 50 contactpersonen van provincies, regio's, bewegwijzeringsorganisaties, promotie- en belangenorganisaties waren aanwezig. Er werd door het Fietsplatform een beeld geschetst van de ontwikkelingen van het afgelopen jaar en toekomstige plannen en projecten werden uitgelicht.

De recreatieve fietser kan in ons land veel kanten op. Knooppuntroutes, LF-routes en vele, al dan niet hierop gebaseerde themaroutes wijzen de fietser de weg, met daarbij legio aantrekkelijke afstapplaatsen. Tal van organisaties en bedrijven - veelal ook aanwezig bij de bijeenkomst - dragen hun steentje bij aan voorzieningen voor het recreatieve fietsen. Deze worden intensief benut. Het Fietsplatform heeft hier als ‘systeemverantwoordelijke’ een coördinerende rol bij gespeeld en wil dat ook - onder meer door kennisbundeling en -verspreiding - blijven doen. Kwaliteit is het sleutelwoord en blijvende aandacht is nodig om alle investeringen optimaal te laten renderen, ook in de toekomst.

Wat kan en moet nog worden verbeterd? Bijvoorbeeld de onderlinge aansluiting van de 48(!) knooppuntnetwerken. Maar ook de synchronisatie van LF-routes en knooppuntnetwerken, zo werd tijdens de presentaties toegelicht. De Landelijke Routedatabank die het Fietsplatform ontwikkelt, voorziet in een belangrijke behoefte om alle routegegevens centraal te kunnen beheren en ontsluiten. Zomer 2012 zal de routedatabank gevuld zijn met alle actuele gegevens van LF-routes en knooppuntnetwerken in Nederland. Goed beheer en onderhoud van de bewegwijzering is essentieel. Als er problemen zijn met de bewegwijzering kunnen fietsers dat via het Landelijk Meldsysteem dat door het Fietsplatform is ontwikkeld doorgeven. Het Meldsysteem is via verschillende online kanalen bereikbaar en de melding gaat rechtstreeks naar de betreffende beheerder. Een belangrijke stap om de kwaliteit van de fietsroutenetwerken te optimaliseren!

Ook een goede service is voor fietsers belangrijk. Het concept Fietsers Welkom! kent inmiddels ruim 950 fietsvriendelijke adressen, verspreid over heel Nederland. Onder het label Nederland Fietsland biedt het Fietsplatform de recreatieve fietser complete en betrouwbare fiets(route)informatie. Ook op het gebied van monitoring staat het Fietsplatform niet stil. In de loop van volgend jaar zullen nieuwe, landelijke cijfers beschikbaar komen op fietsplatform.nl. Ook worden dan de resultaten uit de benchmark van fietsregio’s bekend. Welke regio zal de meeste sterren halen?

Terugkijkend op een succesvolle bijeenkomst blijft het Landelijk Fietsplatform zich inzetten voor samenwerking en kwaliteitsverbetering om het recreatief fietsen in Nederland een zonnige toekomst te bieden.

De powerpoint presentaties van de drie sprekers zijn beschikbaar in pdf.
Algemene inleiding, netwerkbeheer en monitoring (presentaties Eric Nijland en Myron ter Haar)
Productontwikkeling, Fietsers Welkom! en voorlichting (presentatie Leon Hoogsteen)

Veel fietsers en wandelaars zullen het beeld herkennen. Je fietst of loopt een mooie route en ineens doemt daar een snelweg op, die een prettig vervolg van de tocht verstoort. Twee publicaties van CROW (het nationale kennisplatform voor infrastructuur, verkeer, vervoer en openbare ruimte) moeten deze barrièrewerking helpen verminderen. Het Fietsplatform heeft - onder andere samen met collega-organisatie Stichting Wandelnet - bijgedragen aan de totstandkoming van de publicaties.

De publicaties geven inzicht in en kennis over de barrièrewerking van infrastructuur. Ze bieden handreikingen om de bereikbaarheid voor fietser en wandelaar te vergroten en om gebieden met elkaar te verbinden.

De publicatie Recreatieve stad-landverbindingen (publicatie 301) gaat over barrières en barrièrewerking voor recreatief langzaam verkeer in de stadsrandzone. De publicatie is bedoeld als handreiking voor gemeenten, provincies en andere betrokkenen om het recreatief (mede)gebruik van het buitengebied vanuit de stad te faciliteren/mogelijk te maken.
De publicatie Barrièrewerking van lijninfrastructuur (publicatie 299) gaat over barrières voor langzaam verkeer door lijninfrastructuur, hun barrièrewerking en de mogelijkheden om de barrièrewerking te voorkomen, te verminderen of weg te nemen. De beide publicaties zijn verkrijgbaar bij CROW via www.crow.nl/shop. 

Het Fietsplatform is bekend met de materie: barrières tussen stad en buitengebied. De mogelijkheden voor recreatie vanuit de stad zijn vaak onbekend. Om deze bekendheid met routegebonden recreatie in en om de stad te vergroten heeft het Fietsplatform al voor een groot aantal steden de Stadrecreatiekaart ontwikkeld. Klik hier voor meer informatie

In juni van dit jaar is de Ontwerpstructuurvisie Infrastructuur en Ruimte verschenen. Deze nota schetst de ambities voor de komende dertig jaar op het gebied van concurrentiekracht, bereikbaarheid en leefbaarheid en veiligheid van het buitengebied. Het Fietsplatform is van mening dat in deze visie de belangen van fietsers, wandelaars en ruiters (te veel) ondergeschikt worden gemaakt aan de belangen van het bedrijfsleven.
Het Fietsplatform reageerde samen met stichting Wandelnet en de KNHS (paardensport) op deze Ontwerpstructuurvisie. Hieronder een samenvatting van de verzonden brief.

Het ontwerp, de financiering, de uitvoering en het beheer van wegen is een vorm van gebiedsontwikkeling. Dit vraagt om een samenhangende benadering met aandacht voor de kwaliteit van het buitengebied. Het behoud en de ontwikkeling van wegen en paden voor het langzaam verkeer moet dan worden meegenomen in de plannen. Dat maakt het bij de aanleg van wegen of spoorlijnen bijvoorbeeld mogelijk om waterverbindingen, faunapassages en ecoducten te combineren met paden voor langzaam verkeer. Dat voorkomt versnippering en zorgt dat er een fijnmazig netwerk van paden beschikbaar komt of blijft.

Verder wijst de brief op het economisch belang van waardevolle natuur- en buitengebieden die toegankelijk en beleefbaar zijn. Een goede recreatieve infrastructuur draagt bij aan het woon- werk- en leefklimaat en daarmee aan het vestigingsklimaat voor bedrijven. De toegankelijkheid van het buitengebied is een maatschappelijke waarde die aandacht verdient. Leefbaarheid is immers meer dan veiligheid, de afwezigheid van geluidshinder en een schone lucht, water en bodem. Leefbaarheid houdt ook in dat je gemakkelijk en veilig ‘naar buiten’ kunt.

De rijksoverheid wil de verantwoordelijkheid voor de ruimtelijke ordening zo veel mogelijk bij de provincies en gemeenten leggen. De rijksoverheid moet zorgen voor de samenhang. Zij moet richtlijnen geven waar de lagere overheden houvast aan hebben.

Op 15 september jl. nam het Fietsplatform deel aan de jaarlijkse EuroVelo meeting. EuroVelo is een Europees fietsnetwerk met transnationale routes als de North Sea Cycle Route. Maar het is bovenal ook een netwerk van Europese organisaties en hun vertegenwoordigers waarbij kennis en ervaring over het recreatieve fietsen wordt gedeeld. Bij de bijeenkomst in Brussel waren van een groot aantal landen de 'national coordinators' present – het Fietsplatform is dat voor Nederland. Tijdens de bijeenkomst werden de Internationale Rijnroute en de Iron Curtain Trail officieel aan het EuroVelo-netwerk toegevoegd.

Het jaaroverzicht 2010 van het Landelijk Fietsplatform biedt u een terugblik op het afgelopen jaar. Het brengt de ontwikkelingen van het recreatieve fietsen in het algemeen en het net van Landelijke Fietsroutes (LF-routes) beknopt in woord en beeld.

Het jaaroverzicht is een samengevatte versie van het jaarverslag. Dit uitgebreide bestuursverslag, inclusief jaarrekening en accountantsverklaring staat ook online.

Klik hier om naar het Jaaroverzicht 2010 te gaan.

Groningen is een van de laatste provincies waar het fietsknooppuntensysteem wordt uitgerold. Nu dit het geval is, is het tevens een goed moment voor het Groningse bedrijfsleven om zich aan te sluiten bij Fietsers Welkom!

Samen met Provincie Groningen en Groningen Marketing heeft het Fietsplatform het toeristische bedrijfsleven in Groningen uitgenodigd zich aan te sluiten bij ons landelijke kwaliteitslabel. Door een subsidie van de Provincie Groningen ontvangen de eerste 50 bedrijven die zich aanmelden het gevelbordje (t.w.v. 25 euro) gratis. Bedrijven kunnen zich hier voor Fieterser Welkom! aanmelden.  

Sinds de landelijke start van het kwaliteitslabel Fietsers Welkom! hebben zich al meer dan 860 bedrijven aangesloten. Bij een Fietsers Welkom! bedrijf kan de fietser rekenen op extra service zoals een fietsreparatieset, het gratis opladen van de fietsaccu, de aanwezigheid van fietskaarten, een EHBO-set en ruime openingstijden. Fietsers Welkom! onderscheidt drie bedrijfstypes: (dag)horeca, logies en campings. Dus waar of hoe men ook fietst, de fietser komt tegenwoordig altijd wel een fietsvriendelijk bedrijf tegen.

Donderdag 21 juli vindt bij de Poldertoren in Emmeloord de officiële opening van het nieuwe fietsroutenetwerk in de Noordoostpolder en Urk plaats. 350 km aan bewegwijzerde routes zijn ontwikkeld. Gedeputeerde Witteman van de provincie Flevoland, wethouder Poppe van de gemeente Noordoostpolder en burgemeester Kroon van Urk geven de feestelijke ‘aftrap’ van dit nieuwe netwerk.

Waar het grootste deel van Nederland al beschikt over een netwerk van fietsknooppunten, moest de Noordoostpolder het tot op de dag van vandaag zonder stellen. Maar de Noordoostpolder is nu ook via fietsknooppunten toegankelijk gemaakt, waarbij het netwerk aansluit op bestaande netwerken. Onderborden bij de panelen met vermeldingen van ondernemers uit het gebied wijzen de fietser de weg naar horeca en bezienswaardigheden. Bovendien vermelden ze interessante weetjes over de omgeving. Uniek aan het nieuwe netwerk is de ontwikkeling van de speciale app, die fietsers eenvoudig en snel de weg wijst via de mobiele telefoon. Deze app zal tijdens de opening gedemonstreerd worden.

Het fietsroutenetwerk is een initiatief van VVV Noordoostpolder en wordt uitgevoerd door Stichting DBF in opdracht van de gemeenten Noordoostpolder en Urk en de provincie. De provincie en beide gemeenten hebben de aanleg van het netwerk ook gefinancierd.

Fietsers Welkom! is het landelijke kwaliteitslabel voor fietsvriendelijke horeca & logies. Bij deze bedrijven moet de fietser kunnen rekenen op extra service die een fietstocht of -vakantie aangenaam maakt. Het past bij deze tijd dat klanten hun bevindingen kunnen delen met anderen. Daarom is die mogelijkheid aan www.allefietserwelkom.nl toegevoegd. De gast kan het bedrijf waarderen met 1 t/m 5 'sterren'. En daarnaast kan hij/zij een beoordeling schrijven. Naast de objectieve criteria waaraan de deelnemende bedrijven voldoen, vormen deze persoonlijke beoordelingen - door de fietsers zelf - mogelijk een extra stimulans om een bepaald bedrijf te bezoeken.

NS OV-fiets is gestart met de verhuur van elektrische fietsen. Tot het einde van het jaar wordt met 100 elektrische OV-fietsen, verdeeld over tien stations, getest of deze fiets de reiziger kan verleiden om ook wat grotere afstanden vanaf het station per fiets te overbruggen.

De elektrische OV-fiets is beschikbaar in Breda, Den Haag, Eindhoven, Gouda, ’s-Hertogenbosch, Leeuwarden, Nijmegen, Maastricht, Utrecht en Rotterdam. De introductie van de elektrische OV-fiets is de start van een pilot van zes maanden. Tijdens deze pilot kunnen alle OV-fietsabonnees de elektrische OV-fiets een keer uitproberen voor de prijs van een gewone OV-fiets (De reguliere huurprijs van de elektrische OV-fiets is € 7,50 per dag). Op basis van het gebruik en de beoordeling door abonnees wordt besloten of de elektrische OV-fiets op meer huurlocaties zal worden aangeboden.

De fiets werd in Utrecht geïntroduceerd door de OV-fiets Wielerploeg, die speciaal voor deze gelegenheid is geformeerd. Wielerlegendes als Hennie Kuiper, Peter Winnen en Jan Janssen maakten als eerste een proefrit, aan de kop van een peloton van 100 elektrische OV-fietsen.

Voor meer informatie:  www.ov-fiets.nl

Foto © Photo Republic

In het najaar van 2010 introduceerde het Landelijk Fietsplatform het Meldsysteem Bewegwijzering Fietsroutenetwerken. Hierin kunnen fietsers melden waar de bewegwijzering van LF-routes en de knooppuntroutes niet correct is. Om het doorgeven van een melding nog gemakkelijker te maken zijn app’s voor iPhone en Android smartphones ontwikkeld. Ook is er nu een mobiele versie van het Meldsysteem.
Via de app ‘Bordje Weg’ kunnen fietsers direct tijdens een fietstocht, en dus met de juiste locatie, een melding van een beschadigd of verdwenen fietsroutebordje doen. De apps zijn gratis te downloaden via www.nederlandfietsland.nl. Voor overige smartphones is een mobiele site ingericht met de url m.bordjeweg.nl. Natuurlijk kunnen meldingen ook nog altijd via www.nederlandfietsland.nl/meldsysteem worden doorgeven.

Met het openen van stempelpost De Wereld gaf auteur Flip van Doorn vrijdagmiddag 6 mei 2011 het startsein voor de nieuwe fietsroute Fietsen Rond de Wereld – in Nederland. De presentatie vond plaats in Hotel De Wereld in Wageningen, het officiële begin- en eindpunt. In een korte lezing zette Van Doorn uiteen hoe het idee voor de fietsroute is ontstaan en hoe Nederlandse buurtschappen als Marokko of Moskou aan hun naam komen. Ook vertelde hij waarom juist Wageningen en Hotel De Wereld als startpunt van deze route zijn gekozen.
Aansluitend nam directeur Eric Nijland van het Landelijk Fietsplatform het eerste exemplaar van de fietsgids in ontvangst. “Fietsen Rond de Wereld toont prachtig hoe je op basis van de knooppuntennetwerken mooie thematische routes kunt samenstellen”, aldus Nijland. “Op zeer creatieve wijze zetten de routemakers met het thema ‘Wereld’ Nederland als fietsland letterlijk en figuurlijk op de kaart. We verwachten dat de route veel fietsers zal aanspreken. Deze ervaring hebben wij zelf bij onze fietsgids Ronde van Nederland, die voert langs de grenzen van ons land. Het verkrijgen van een oorkonde speelt daarbij zeker een motiverende rol.“
Aan de ruim 1750 kilometer lange route liggen negen stempelposten. Fietsers kunnen in plaatsen als Napels, Siberië en Frankrijk een stempel in de routegids laten zetten en zo een oorkonde verdienen. Met het bevestigen van het bordje van stempelpost De Wereld en het plaatsen van het eerste stempel gaf Van Doorn het officiële startsein voor wat hij zelf bestempelt als “de leukste fietsroute van de wereld.”
In februari 2012 verschijnt het tweede deel van Fietsen Rond de Wereld, de zuidelijke route. Beide delen samen vormen een grillige 8. Een fietsroute van meer dan 3500 km die vrijwel heel Nederland omspant, met Hotel De Wereld als middelpunt. Alle informatie over deze fietsgids is te vinden op www.fietsenronddewereld.nl. 
Foto Piet Hermans Amsterdam

De recreatieve fietsrouteplanner start het seizoen met een primeur: vanaf nu publiceert de planner alle fietsvriendelijke horeca en logeeradressen die het Fietsers Welkom! label voeren. Hierdoor wordt het mogelijk om fietsroutes te plannen langs bedrijven die fietsers extra service bieden voor een geslaagde fietsdagtocht of fietsvakantie.

Fietsers Welkom! is het landelijke kwaliteitslabel voor fietsvriendelijke horeca & logies die nabij het landelijke fiets- en/of knooppuntennetwerk gevestigd zijn. Het label wordt uitgegeven door het Fietsplatform. Om voor het label in aanmerking te komen moet het bedrijf aan een aantal criteria voldoen. De medewerkers van de aangesloten bedrijven hebben fietskaarten ter inzage en kennen de fietsroutes in de omgeving. De bedrijven hebben ruime openingstijden en fietsers kunnen voor logies en op campings ook voor één nacht terecht. Ook bieden alle Fietsers Welkom! bedrijven de mogelijkheid om elektrische fietsen op te laden.

De recreatieve fietsrouteplanner (ontwikkeld door de Fietsersbond, het NBTC en het Landelijk Fietsplatform) is al jaren zeer populair bij Nederlandse fietsers. De planner biedt behalve informatie over de LF-routes en fietsknooppuntnetwerken, ook andere interessante informatie zoals over musea, recreatiegebieden, bankjes, OV-fietspunten, ponten en veren. De fietsrouteplanner staat op www.nederlandfietsland.nl/fietsrouteplanner. Iedereen die meer wil weten over het kwaliteitslabel Fietsers Welkom! kan kijken op www.allefietserswelkom.nl.

Koninklijke Horeca Nederland (KHN) en het Landelijk Fietsplatform gaan nauw samenwerken om het kwaliteitslabel voor fietsvriendelijke horeca en logies Fietsers Welkom! landelijk uit te rollen. Met deze samenwerking benadrukt KHN het belang van een landelijk label dat aangeeft waar fietsers extra service ontvangen. De regioadviseurs van KHN informeren de geïnteresseerde horecaondernemers over dit initiatief. Inmiddels zijn de regio Friesland en Overijssel gestart met dit label door inzet van KHN.

Ruud Vismans, Voorzitter Sector Vrije Tijd van KHN: ‘In Nederland dreigde een wildgroei aan regionale initiatieven met betrekking tot fietsvriendelijke horeca. Dit is voor de horecabranche een onwenselijke situatie. Met de komst van het uniforme Fietsers Welkom! label behoudt de recreatieve fietser het overzicht. Daarnaast wordt aansluiting gezocht met gelijksoortige labels in Duitsland en België. Hiermee kan ook het inkomend fietstoerisme een extra impuls krijgen. Veel horecabedrijven bieden overigens al jaren de extra service die nodig is om het label te mogen voeren. Fietsers Welkom! levert een belangrijke bijdrage aan de erkenning en herkenning van deze bedrijven.’

Stichting Landelijk Fietsplatform,  onafhankelijk kennis- en coördinatiepunt voor het recreatieve fietsen in Nederland en beheerder van het landelijke netwerk van LF-routes, heeft de afgelopen jaren geadviseerd bij de realisatie van de regionale knooppuntnetwerken. De uitrol van de ruim 40 netwerken vond plaats onder regie van provincies en/of gemeentelijke samenwerkings-verbanden. De uitvoering ervan is in hoofdlijnen gelijk. Dit is door het Fietsplatform ook nadrukkelijk bepleit, in het belang van de fietser. In zijn rol als ‘landelijk systeembeheerder’ voor de recreatieve fietsroutenetwerken stelt het Fietsplatform echter tegelijkertijd vast dat er de nodige aandachtspunten zijn. Zo sluiten de netwerken niet overal goed op elkaar aan en is het beheer en onderhoud niet overal goed geregeld. Deze en tal van andere aandachtspunten en aanbevelingen staan, inclusief een checklist, opgetekend in de nieuwe adviespublicatie van het Fietsplatform, getiteld ‘Recreatieve fietsroutenetwerken – welke kant op?’. Deze wordt breed verspreid onder alle belanghebbenden. Om er uit te halen wat er in zit, is het zaak de (knoop)punten op de i te zetten, aldus het Fietsplatform. Het Fietsplatform zal hier vanuit zijn rol en met zijn middelen aan blijven bijdragen. Bijvoorbeeld door provincies/regio’s met raad en daad bij te staan, maar ook door kennis over het gebruik van routenetwerken te bundelen en verspreiden. Het Fietsplatform roept overheden en organisaties op zich ook te blijven inzetten voor de netwerken en hierin te blijven investeren, ook in de nazorg – duidelijk is dat dit loont!

Ga naar publicaties